Bergen-op-Zoom - Essen (15 km)

Foto’s

Omdat het eigenlijk wat te warm is voor aangenaam wandelweer, zochten we een redelijk korte wandeling, en liefst met wat bosgebied voor de schaduw. De keuze viel op het beginstuk van de GR 5. Vorig jaar liepen we al eens van Essen naar Kalmthout, dus moesten we toch ooit het ontbrekende beginstuk eens gaan stappen.

Vanuit Antwerpen kom je makkelijk per trein in Bergen-op-Zoom: IC-trein naar Amsterdam, overstappen in Rosendaal, en op nog geen 45 min. ben je er. Voor de terugreis namen we de stoptrein vanuit Essen naar Antwerpen. Ook dat lukt in 45 min.

Het beginpunt van de GR 5 situeert zich bij Jeugdherberg Klavervelden iets buiten Bergen-op-Zoom. Vanaf het station tot daar is het 3,5 km die we als extraatje aan de voorziene 15 km. toevoegden.
Deze aanlooproute is een klein stukje van de LAW 5-1 (het Deltapad) en maakt eveneens deel uit van de oostelijke GR 5 / E 2 variant, en zelfs van het Europese E 9 Kustpad (dat ook een stuk samenvalt met onze GR 5A). Verloren moeite was het dus niet.
Interessant is dit stuk echter geenszins. Het historisch centrum van Bergen-op-Zoom ligt de andere kant op, maar dat bewaren we voor een andere gelegenheid. Nu wandelden we gewoon de stad uit langs kalme woonwijken zoals je die in elke stad wel vindt.

Iets voor de jeugdherberg stappen we de bossen in, en dat zal zo blijven gedurende bijna 2/3den van de wandeling. Bovendien stond er een licht en verfrissend windje, zodat het heerlijk stappen was. Voor één keer hadden we ook onze stapboots thuis gelaten en vervangen door lichte joggers. We verwachtten bij dit weer en op dit parcours geen ruwe of nauwelijks begaanbare paden. Het voelt wel minder stevig, maar we hebben het ons geen ogenblik beklaagd.

Jeugdherberg Klavervelden is een belangrijk GR punt. Hier vertrekt niet alleen de GR 5 (het Noordzee - Riviera pad), maar bevindt zich ook een kruispunt met andere grote GR-routes. De LAW 5-1 hebben we al vermeld. Daarnaast is de jeugdherberg ook het eindpunt van het Florispad (LAW 1-3) en het startpunt van de GR 12 die samen met het Florispad de Amsterdam - Parijs route vormt. En tenslotte komt ook de LAW 11 (het Grenslandpad) hier voorbij die richting Noordzee ook weer gedeeltelijk samenvalt met onze GR 5A. De wandelboom wijst dan ook naar alle kanten tegelijk.
Wij stappen resoluut richting Nice in (erg realistisch idee bij deze temperaturen).

Na nog een stuk asfaltweg komen we terecht op onverharde bospaden. Het zijn hier overwegend dennenbossen en de paden variëren van zachte naaldenkussens tot erg zanderig. Ons niet gelaten, het is hier mooi en fris wandelen. Af en toe passeren we open velden en houden we halt bij bosranden om vanuit het gras te genieten van het zicht en de rust.
We passeren het natuurgebied Borgvlietsche Duinen. Behalve bomen en wat duinachtig relief doet weinig aan duinen denken, maar de bomen staan er precies om verdere verstuiving tegen te gaan. Deze duinen ontstonden toen in de Middeleeuwen bodemuitputting alle vegetatie deed verdwijnen en de wind vrij spel gaf met het losse zand.

We passeren nu een netjes afgebakend golfterrein. Op dit middaguur valt geen enkele activiteit te bespeuren, behalve dan bij het clubhuis waar druk gelunched en gedronken wordt. 
Iets verder stappen we het openbare gedeelte van de Wouwse Plantage in. Dit gebied is net als de Borgvlietsche Duinen, en om dezelfde reden, grotendeels bebost. Er is wel een merkwaardige geschiedenis aan verbonden.

Het gebied werd in 1839 aangekocht door een rijke Antwerpse bankier (De Caters) die zijn fortuin vergaarde in de Congo (Leopold en Chevalier zijn niet de enigen). De man liet er een landgoed bouwen, maar ook een houtzagerij, een steenbakkerij en een klein dorp voor de arbeiders en bedienden. Zelfs een herberg maakte deel uit van het geheel. In 1895 ging het ganse boeltje echter failliet en werd het overgenomen door een andere begoede eigenaar. Door erfeniskwesties werd het bezit tenslotte opgedeeld en een gedeelte werd publiek. Het gebouwencomplex is echter nog steeds privé bezit, en niet publiek toegankelijk. 
Het gebied staat nog altijd bekend onder de naam Wouwse Plantage, maar ook het nabijgelegen dorp draagt nu dezelfde naam.
Voor we echter in het dorp aankomen passeren we nog enkele uitgestrekte tulpenvelden. De gele en rode bloemen beginnen net te ontluiken, juist genoeg om de velden aarzelend in gekleurde stroken te veranderen. De volle pracht zal pas binnen een paar dagen zichtbaar worden. Het is alleszins duidelijk dat we hier in Nederland zijn.

De GR 5 doet ons bij de ingang van het dorp Wouwse Plantage belanden. Vanaf daar tot aan de Belgische grens volgt de route de Zoom.
Iets verder in het dorp bemerken we een café met terras. Uit de gesprekken rond ons merken we dat vandaag bijna nergens iets open is. Men is dan ook vol lof voor dit café dat het op zich genomen heeft alle dorstige fietsers uit de wijde omgeving te laven. Het is hier een drukte van jewelste. Begrijpelijk.

De Zoom is een klein kanaaltje dat al in de 14de eeuw gegraven werd en zorgde voor het transport van de turf die in die tijd in de streek afgegraven werd. Het is zo smal dat je je moeilijk kunt voorstellen dat hierover bootjes voeren.
Onze route volgt nu de Zoom tot in België (waar de naam verandert in Spillebeek). We hebben het bosgebied verlaten en zouden nu in de verzengende zon moeten lopen. Maar de oevers van de Zoom zijn volgeplant met bomen zodat het kanaaltje een langgerekte bomentunnel vormt in het verder open landschap. Het geeft een speciaal effect (en welgekomen schaduw).

Op de grens met België verlaten we de Zoom en lopen langs de zanderige Hollandse Dreef meer dan anderhalve kilometer op de grens zelf. Menige fietser rijdt zich hier vast in het mulle zand.
Uiteindelijk komen we bijna aan de spoorlijn Antwerpen - Roosendaal. Daar draaien we resoluut België in om parallel met de spoorweg richting Essen te lopen. Daarbij passeren we langs de Quarantainestallen.
Vanaf 1896 werd in dit complex het vee dat per spoor in België aankwam tijdelijk ondergebracht. Samen met nog een gelijkaardig gebouwencomplex in Visé is dit het enige overblijvende in België. Het is ondertussen allang niet meer in gebruik en biedt onderdak aan een wekelijkse antiek- en rommelmarkt, een museum en een taverne.

Voor ons zit de wandeling er op. Iets verder loopt de GR 5 een mooie bomendreef in en gaat het richting Kalmthoutse Heide, maar die etappe stapten we vorig jaar al af.
Het station van Essen ligt 10 minuutjes verder. Uiteindelijk zullen we met aanloop- en uitlooproute toch bijna 19 km. gestapt hebben. Ondanks het warme weer hebben we er deze keer echter geen last van gehad. Integendeel, dit was puur genieten en ontspannen.